Peşin Ödenen Vergiler ve Fonlar

İşletmeler tarafından ödemesi peşi olarak yapılan ve asıl vergiden indirimi bir yıldan uzun süre olarak öngörülen gelir ve kurumlar vergisi ile diğer vergi ve fonlar bu hesapta izlenir. Ödemesi peşin yapılan ve bir yıldan uzun süre içinde indirim konusu yapılabilecek olan gelir ve kurumlar vergisi ile diğer vergi ve fonlardaki artışlar bu hesabın borç tarafına kayıt edilirken sürenin bir yılın altına düşmesi veya asıl verginin ortadan kalkması gibi hallerde ise bu hesabın alacak tarafına kaydedilir. Peşin Ödenen Vergi ve Fonlar

Hesaptaki artış ve azalışların kitapta kullanılan şematik kayıt karşılıkları aşağıdadır.

1. 01

   Gelir ve kurumlar vergisine konu işlem üzerinden yapılan kesintiler (peşin ödemeler) mahsup yapılırken, tevkifata konu işlemin kazanca dâhil edildiği dönem esas alınarak, mahsup işlemlerinin yapılması gerekmektedir.

2. 02

   Peşin ödenen ve mahsup için süresi beklenen vergiler de hak düşürücü sürelere önemle dikkat edilmesi gerekmektedir.

3. 03

   Tevkifat suretiyle gelir ve kurumlar vergisinin kaynağında ödenmesi halinde ödenen vergiden beyannamede beyan edilen gelir ve kurumlar vergisinden fazla olması halinde aradaki fark vergi dairesince mükellefe bildirilir ve mükellefin tebliğ tarihinden itibaren bir yıl içinde müracaatı üzerine kendisine red ve iade olunur.

4. 04

   Ticari kazanç elde edenler ile serbest meslek kazancı elde edenlerin cari dönemin gelir/kurumlar vergisine mahsup edilmek üzere ilk dokuz ay için üçer aylık dönemleri kapsayan geçici vergi (gelir vergisi için %15 oranında kurumlar vergisi için %25 oranında) ödeyeceklerdir.

5. 05

   Geçici verginin nakden ve mahsuben iadesinde tutarına bakılmaksızın, teminat ve inceleme raporu aranmaksızın işlem yapılacak, ancak yapılacak işlemde geçici verginin ödenmiş olması şartı ayrıca aranacaktır.

6. 06

   Tevkifat nedeniyle talep edilen gelir/kurumlar vergisinin iade talebi mahsuben iade ise bunun için teminat, YMM Raporu ve Vergi İnceleme Raporu aranmayacaktır. Ancak nakden iade 2026 yılında talep edilmişse 426.000 TL’ye kadar olan kısım için yine teminat, YMM Raporu ve Vergi İnceleme Raporu aranmayacak, 426.000 TL’yi aşan kısım için Vergi İnceleme Raporu aranacaktır. Süresinde yapılmış tam tasdik sözleşmesi olanlar 4.266.000 TL’ye kadar nakden iade talebini Tam Tasdik Raporu uyarınca alabilecektir.

7. 07

   Bir önceki hesap döneminde/takvim yılında dönemler halinde tahakkuk eden ve ödenen geçici vergi yıllık beyanname üzerinden hesaplanan gelir/kurumlar vergisinden mahsup edilecektir. Yapılan mahsup işlemlerine rağmen kalan geçici vergi tutarı, o yılın sonuna kadar standart iade talep dilekçesi ile talep edilirse gelir/kurumlar vergisi yönünden bağlı bulunulan vergi dairesince mükelleflere ret ve iade edilecektir.

8. 08

   Bilindiği üzere parasal Kıymetler: Ulusal para değerindeki değişmeler karşısında nominal değerleri aynı kalan, ancak satın alma güçleri fiyat hareketlerine göre ters yönde değişen kıymetler. Bu kapsamda bakıldığında bu hesap için enflasyon düzeltmesi yapılmayacaktır.