Gelecek Yıllara Ertelenen veya Terkin Edilen KDV

Yatırımı teşvik belgeli ürünlerin ithali sırasında doğan ancak ödenmeyen KDV ile ihraç kayıtlı teslim nedeniyle doğan ancak alıcılardan tahsil edilmeyen ve yükümlülük süresi bir yıldan fazla olan KDV tutarları bu hesap aracılığıyla izlenir. Yükümlülüğü izleyen yıllarda sonlanacak olan yatırım teşvikli malların ithali ile ihraç kayıtlı işlemlerin oluşması halinde bu hesabın alacak tarafına kayıt yapılırken, işlemlerin mahiyetine uygun olarak gerçekleşmesi halinde bu hesabın borç tarafına kaydedilir.

Hesaptaki artış ve azalışların kitapta kullanılan şematik kayıt karşılıkları aşağıdadır.

1. 01

   Yatırımı teşvikli malların ithali sırasında tarh ve tahakkuk ettikten sonra ertelenen KDV ile ihraç kayıtlı KDV tutarları aktifteki 292 Diğer KDV (Tecil Edilecek KDV) hesabının borcu karşılığında bu hesaba alacak olarak kayıt yapılır. İlgili mevzuat gereğince terkin işlemleri yapıldıktan sonra aktifteki hesabın alacağı karşılığında bu hesabın borç tarafına kayıt yapılarak kapatılır.

2. 02

   Yatırımı teşvik belgesi kapsamındaki bir malın istisnadan yararlanabilmesi için, öncelikle yatırım teşvik belgesi eki listede yer alması ve makine-teçhizat niteliğinde olması, bu makine-teçhizatın kullanıldığı faaliyetlerin tamamen veya kısmen indirim hakkı tanınan işlemlerden oluşması gerekmektedir.

3. 03

   İhraç kayıtlı teslimler nedeniyle bu hesabın kullanımı imalatçı işletmeler tarafından yapılacaktır. İhracatçılara mal teslim eden imalatçıların terkin ve iade işlemleri ise mali idarece ihracatın gerçekleşmesinden sonra yapılacaktır.

4. 04

   İhraç kayıtlı teslim nedeniyle alıcılardan tahsil edilmeyen ancak ilgili dönem beyannamesinde beyan edilecek olan bu vergi, vergi dairesi tarafından tarh ve tahakkuk ettirilerek tecil olunur. Bu kapsamdaki teslimlerin, ihracatçıya teslim tarihini takip eden aybaşından itibaren üç ay içinde ihraç edilmesi gerekmektedir. Hali hazırdaki mali mevzuat açısından ihraç kayıtlı teslimlerde bu hesabın kullanılması çok da uygun olmayacaktır.

5. 05

   İhracatın şartlara uygun olarak gerçekleştirilmemesi halinde, bu kapsamda tecil olunan vergi tahakkuk ettirildiği tarihten itibaren 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 51 inci maddesine göre belirlenen gecikme zammıyla birlikte tahsil olunacaktır. Ancak, ihraç kaydıyla yapılan teslimlerin VUK kapsamındaki mücbir sebepler eşliğinde gerçekleşmemesi halinde, tecil edilen vergi tecil edildiği tarihten itibaren 6183 sayılı Kanunun 48. maddesine göre ilgili dönemler için geçerli tecil faizi ile birlikte mali idarece tahsil edilebilecektir.

6. 06

   İhraç kayıtlı teslime konu malın mücbir sebepler veya beklenmedik durumlar nedeniyle üç ay içinde gerçekleştirilememesi halinde, en geç üç aylık sürenin dolduğu tarihten itibaren onbeş gün içinde başvuran ihracatçılara mali idare tarafından üç aya kadar ek süre verilebilir.

7. 07

   İhraç kaydıyla teslimlerde tecil-terkin uygulaması ihtiyari bir uygulama olup, bu kapsamdaki malların imalatçıları tarafından ihracatçılara KDV tahsil edilerek teslimi de mümkün bulunmaktadır. Ancak bu gibi hallerde muhasebenin temel ilkelerinden Tutarlılık Kavramına dikkate edilmesi gerektiği gibi bu hesabın kullanılmaması gerektiği de tabidir.

8. 08

   İhraç kaydıyla yapılan teslimlerde ihracat veya hariçte işleme rejimleri çerçevesinde malların yurtdışı edilmiş sayılması malların kesin ihracına bağlıdır. Kesin ihracı öngörülmeyen mallarda ihraç kaydıyla teslim yönteminin uygulanması mümkün değildir.

9. 09

   İhraç kayıtlı teslimlerden kaynaklı KDV iade taleplerinde tahsilatın yapılmadığı da göz önünde bulundurularak iade talep edilen tutarın sonraki döneme devreden KDV’den mahsup edilmemesi gerekmektedir.