TEMEL ÇERÇEVE
Hesabın işleyişi
İşletme tüzel kişiliğini oluşturan ortaklık sözleşmesi gereğince işletmeler tarafından ayrılan kar yedekleri bu hesap aracılığıyla izlenir. Oluşan karlardan ana sözleşme gereğince işletme nezdinde yedek ayrıldıkça bu hesabın alacak tarafına kayıt edilirken, bu kapsamda ayrılan tutarların herhangi bir sebeple sonlanması halinde bu hesabın borç tarafına kaydedilir.
MUHASEBELEŞTİRME
Örnek kayıtlar
Hesaptaki artış ve azalışların kitapta kullanılan şematik kayıt karşılıkları aşağıdadır.
Artış kaydı
XYZ Hesabı
Statü Yedekleri
541 Statü Yedekleri Hesabı
Azalış kaydı
541 Statü Yedekleri Hesabı
XYZ Hesabı
DENETİM VE MEVZUAT BAKIŞI
Vergisel açıdan dikkat edilecek hususlar
Parasal sınırlar ve oranlar, resmî kaynaklarda yayımlanan 2026 tutarlarıyla karşılaştırılmıştır.
- 01
Sermayesi paylara bölünmüş şirketler tüzel kişilik oluştururken şirket ana sözleşmesi düzenlemektedir. Şirket ana sözleşmesi ile yedek akçe ayrılması, karların dağıtılması, bağış ve yardımlarım yapılma şekli gibi konular şirket sözleşmelerinde yer almaktadır. Şirketler ana sözleşmelerini belirlerken hüküm serbestisine sahipken, bu hükümlerin yasalara ve genel ahlaka uygun olması gerekmektedir.
- 02
Şirketlerin kuruluş aşamasında şirket sahip ve ortaklarınca oluşturulan ana sözleşmeler daha sonra genel kurul kararı ile revize edilebilmektedir. Yine genel kurul kararı ile ortaklık sözleşmesi değiştirilerek farklı yedek ayırma yöntemi belirlenebilmektedir.
- 03
Kar dağıtım politikasını; sabit miktarda kar dağıtımı politikası, sabit oranda kar dağıtımı politikası, sabit miktar veya oran + ek kar dağıtımı politikası, artıklar oranında kar dağıtımı politikası, istikrarlı kar dağıtımı politikası şeklinde saymak mümkündür.
- 04
555 Nolu VUK Genel Tebliğine göre statü yedekleri hesabında yer alan tutarların da enflasyon düzeltmesine tabi tutulması gerekmektedir.
